Observer’s paradox

Υπάρχει μία γενική αρχή στις κοινωνικές επιστήμες, που λέει πως ο παρατηρητής επηρεάζει το αντικείμενο της παρατήρησης.  Με άλλα λόγια, δεν υπάρχει αντικειμενικότητα στο αντικείμενο που παρατηρούμε.  Αυτό ισχύει και αντίστροφα: βλέπουμε αυτό που θέλουμε να δούμε, δε βλέπουμε αυτό που δε θέλουμε να δούμε.

Θα πίστευε κανείς ότι αυτό δε μπορεί να έχει εφαρμογή στις ιατρικές επιστήμες, και ίσως είναι χοντροκομμένο να το συνδέσω με το CCSVI.  Από την άλλη, ίσως να συμβάλλει και αυτή η αρχή στην αδυναμία νευρολογικών μελετών να εντοπίσουν το CCSVI σε ασθενείς με σκλήρυνση.

Στην πρώτη έρευνα εξετάστηκαν υπερηχογραφικά 56 ασθενείς με σκλήρυνση και 20 υγιείς.  Το CCSVI εντοπίστηκε μόνο σε έναν ασθενή.

No CCSVI in patients with MS

Πριν απογοητευτείτε, να πω πως ο fellow συντάκτης sou είχε παραθέσει τον αντίλογο του Dr. Sclafani στη συγκεκριμένη μελέτη (θα τον βρείτε σε σχόλιο του sou σε άρθρο με θέμα “Σχόλιο της CIRSE για το CCSVI”).  O αντίλογος αφορούσε πολλά και ενδιαφέροντα σημεία: τα κριτήρια διάγνωσης μέσω υπερήχου δεν εφαρμόστηκαν σωστά, αφού ο Ζαμπόνι λέει πως παλίνδρομη ροή είτε σε μία σφαγίτιδα είτε στις σπονδυλικές φλέβες πληροί ένα κριτήριο CCSVI, ενώ οι Γερμανοί ερευνητές έψαχναν παλινδρόμηση ταυτόχρονα και στα δύο αγγεία.  Οι Γερμανοί μέτρησαν ροή με τη διαδικασία Valsava, και όχι άνευ αυτής, όπως περιγράφει ο Ζαμπόνι.  Ο Dr. Sclafani αναφέρει χαρακτηριστικά και τη δική τους αδυναμία να βρουν το CCSVI σε περισσότερους από έναν (!) μόνο ασθενή αρχικά, γεγονός που άλλαξε κατόπιν επιμόρφωσής τους στη Ferrara.  Συμπληρώνει πως όλα αλλάζουν μόλις ο ίδιος ασθενής υποβάλλεται σε επεμβατική φλεβογραφία, καθώς εκεί απεικονίζονται οι βλάβες πέραν πάσης αμφιβολίας.

Ζητήσετε και ευρήσετε, λοιπόν.

Η δεύτερη έρευνα είναι Σουηδική.  Εξετάστηκαν 21 ασθενείς με MS και 20 υγιείς.  Δεν εντοπίστηκαν διαφορές στη ροή του αίματος στις σφαγίτιδες.

Sundstrom P, Ambarki K, Birgander R, Eklund A, Malm J. Venous and cerebrospinal Fluid Flow in Multiple Sclerosis: A Case-Control Study. Annals of Neurology 2010;68:255-9.

Προφανώς και ήταν δύσκολο να ανιχνευθούν προβλήματα, εφόσον η έρευνα διεξήχθη με τη χρήση MRV, το οποίο, έχει ειπωθεί πολλάκις, δεν ενδείκνυται για την απεικόνιση της ροής.

Είναι εντυπωσιακό, όμως, πως παρά τις τεχνικές τους αδυναμίες, και οι δύο εργασίες έγιναν δεκτές από την επιστημονική επιτροπή του περιοδικού Annals of Neurology, όπου και δημοσιεύθηκαν σε χρόνο ρεκόρ, μέσα σε έξι εβδομάδες.

Διακρίνω κάποια προκατάληψη.

Έχω την εντύπωση πως οι επεμβατικοί ακτινολόγοι και αγγειοχειρουργοί μπήκαν απροκατάληπτοι στο παιχνίδι.  Δε διαφωνώ πως στην πορεία θα καρπωθούν κομμάτι του χρυσορυχείου που ονομάζεται πολλαπλή σκλήρυνση, όμως υποθέτω πως, αρχικά τουλάχιστο, ήταν αμερόληπτοι απέναντι στην πολλαπλή σκλήρυνση και ουδέτεροι ως προς τη συσχέτισή της με τη ΧΕΝΦΑ.  Αυτό μάλλον λειτούργησε θετικά ως προς το αντικείμενο της παρατήρησης.  Οι στενώσεις βρέθηκαν.

Leave a Comment